Zo ziet een galactische botsing eruit door de ogen van drie ruimtetelescopen

In dit artikel:

NASA’s röntgentelescoop Chandra heeft het botsende sterrenstelselstelsel II Zw 096 onderzocht, op ongeveer 500 miljoen lichtjaar afstand in het sterrenbeeld Dolfijn. In combinatie met beelden van Hubble uit 2008 en de James Webb-ruimtetelescoop uit 2022 levert de waarneming een uitgebreid beeld van de galactische botsing.

Chandra toont in röntgenlicht heet gas en de activiteit van zwarte gaten, terwijl Hubble de vervormde sterrenstelsels en slierten van stervormingsgebieden zichtbaar maakt. Webb kijkt in infrarood door het interstellaire stof heen en onthult verborgen kraamkamers van nieuwe sterren en de chaotische structuur van het samensmeltende systeem.

II Zw 096 is een zogenoemd lichtsterk infraroodstelsel. De botsing heeft een uitzonderlijk sterke stervorming veroorzaakt, waardoor het bij infrarode golflengten meer dan honderd miljard keer zo helder is als de zon. Hoewel het systeem circa 50.000 lichtjaar breed is, vindt de intensiefste stervorming waarschijnlijk plaats in een gebied van hooguit 700 lichtjaar.

De gecombineerde gegevens helpen astronomen te begrijpen hoe zwaartekracht, gas, stof, stervorming en actieve zwarte gaten de evolutie van sterrenstelsels beïnvloeden. Zulke botsingen kwamen vooral in het vroege heelal veel voor en speelden een belangrijke rol bij de vorming van de kosmische structuren die nu worden waargenomen.