Zeven miljoen woningen moeten van het gas af: de rekening dreigt peperduur te worden
In dit artikel:
Nederland moet jaarlijks ongeveer 300.000 woningen aardgasvrij maken om de klimaatdoelen voor 2050 te halen. Dat tempo ligt drie tot zes keer hoger dan nu. Volgens het interdepartementale onderzoek ‘Nieuwe Energie’, dat op 16 november aan de Tweede Kamer is aangeboden, is slechts 12,3 procent van de woningen volledig aardgasvrij. Voor circa zeven miljoen woningen moet de overstap nog worden gemaakt.
Die verduurzaming vraagt huishoudens om forse investeringen. Een hybride warmtepomp kost gemiddeld 6.200 euro; na subsidie blijft daarvan ongeveer 4.075 euro over. Voor een volledig elektrische oplossing zijn vaak ook isolatie, nieuwe radiatoren of aanpassingen aan de elektrische installatie nodig. Subsidies en leningen, waaronder een renteloze lening via het Nationaal Warmtefonds voor huishoudens met een verzamelinkomen tot 60.000 euro, kunnen helpen, maar moeten worden terugbetaald.
De Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie, die naar verwachting op 1 januari 2027 ingaat, geeft gemeenten de mogelijkheid wijken aan te wijzen die van het aardgas af moeten. Bewoners krijgen voorbereidingstijd en mogen voor een andere duurzame warmteoplossing kiezen. Gemeenten moeten daarbij rekening houden met de betaalbaarheid. Vooral huishoudens zonder spaargeld en huurders, die afhankelijk zijn van hun verhuurder, kunnen echter in de knel komen.
Wie op gas blijft, loopt bovendien het risico op hogere vaste lasten. Naarmate het aantal gasgebruikers daalt, moeten minder huishoudens het onderhoud en de afbouw van het gasnet betalen. De ACM schat dat de jaarlijkse transportkosten voor een huishouden met 1.000 kubieke meter verbruik kunnen stijgen van ongeveer 200 euro in 2025 naar circa 790 euro in 2050. De toezichthouder pleit daarom onder meer voor overheidsfinanciering van het verwijderen van gasleidingen.
De technische oplossingen zijn grotendeels beschikbaar, maar betaalbaarheid, personeel en netcapaciteit vormen de grootste knelpunten. Het onderzoek noemt 34 beleidsopties. Zonder afspraken over de kostenverdeling betalen vroege overstappers voor investeringen, terwijl achterblijvers met steeds hogere gaskosten kunnen worden geconfronteerd.
Vandaag Inside: Noa Vahle tijdens interview met Joey Veerman: ‘Je bent echt boos, hè?’