Wilde chimpansees leren hun jonkies gereedschap te gebruiken

In dit artikel:

Biologen hebben voor het eerst uitgebreid op beeld vastgelegd dat wilde chimpansees hun jongen actief helpen leren hoe ze gereedschap gebruiken. Ze geven werktuigen door, wijzen erop en laten jonge dieren oefenen. Daarmee levert de studie bewijs dat technische vaardigheden niet alleen worden afgekeken of zelfstandig ontdekt, maar soms ook doelgericht worden aangeleerd.

Onderzoekers van de Universiteit van Barcelona analyseerden vijftien uur aan wildcamerabeelden uit 2017 tot 2025 van het Jane Goodall-instituut in Dindefelo, Senegal. De camera’s stonden bij gebieden waar West-Afrikaanse chimpansees met takken naar algen, mieren en termieten visten. In 33 gevallen werd gereedschap doorgegeven; meestal aan familieleden. In dertig procent van de gevallen gaf een moeder iets aan haar jong.

Een opname toont hoe moeder Soukki een tak in een mierennest stak en haar dochter Saïsaï vervolgens op de tak wees. Bij het openen van harde baobabvruchten zagen onderzoekers eveneens leerzaam gedrag: een jong dier deed het voor, begeleidde de hand van een zuigeling en liet die daarna zelf proberen.

De volwassen chimpansees lieten daarbij soms voedsel liggen, zodat de jongen konden oefenen. Dat ondersteunt een belangrijke definitie van lesgeven: het gedrag bevordert het leren van de leerling, zelfs als dat de leraar iets kost. Volgens deskundigen zijn zulke waarnemingen zeldzaam, omdat chimpansees een vaardigheid vaak al na enkele pogingen beheersen.