Wetenschappers ontdekken bizarre rage onder kapucijnapen: baby's ontvoeren

In dit artikel:

Op het onbewoonde eiland Jicarón, voor de kust van Panama, is een opmerkelijke gedragsverandering waargenomen bij kapucijnapen. Sinds 2017 bestuderen onderzoekers deze apen, bekend om hun gebruik van stenen gereedschappen, met bewegingsgevoelige camera’s. Recent blijkt dat mannelijke kapucijnapen, met name een individu genaamd ‘Joker’, jonge brulapen ontvoeren en meerdere dagen met zich meeslepen. Dit ongebruikelijke gedrag werd aanvankelijk als een eenmalige actie gezien, mogelijk een vorm van adoptie, hoewel dit twijfelachtig is omdat adoptie onder primaten doorgaans door vrouwtjes wordt uitgevoerd.

Vijf maanden na de eerste observaties verspreidde deze kidnapping-rage zich echter naar vier andere mannelijke kapucijnapen, wat duidt op een culturele traditie: een nieuw, sociaal aangeleerd gedrag dat zich via interactie binnen de groep verspreidt. Gedurende vijftien maanden werden in totaal elf gevallen geregistreerd waarbij jonge brulapen, allemaal jonger dan vier weken, werden meegenomen. Hoewel de apen de brulapen geen directe schade toebrachten, konden zij de jongen niet voeden, wat vermoedelijk leidde tot hun sterfte. De brulapen zijn hierdoor de voornaamste slachtoffers van deze rage.

Het motief achter dit gedrag is onduidelijk, vooral omdat de kapucijnapen er zelf geen direct voordeel aan lijken te hebben. Onderzoekers suggereren dat deze gedragingen voortkomen uit verveling en overvloedige vrije tijd op het eiland, waar roofdieren ontbreken en voedselrijkdom weinig concurrentie veroorzaakt. Deze omstandigheden bieden kapucijnapen ruimte om innovatief maar niet altijd functioneel gedrag te ontwikkelen.

Of de rage zich verder uitbreidt onder kapucijnapen is nog niet onderzocht, omdat beelden na juli 2023 nog niet volledig geanalyseerd zijn. Dit kan problematisch zijn gezien de brulapen op Jicarón als bedreigde soort worden beschouwd. Het fenomeen laat zien dat dieren, net als mensen, soms sociale tradities kunnen ontwikkelen die geen duidelijk voordeel opleveren en zelfs destructieve gevolgen voor hun omgeving kunnen hebben.