Werkt aspirine tegen dementie? Misschien, bij mensen met deze genen, maar er is een keerzijde

In dit artikel:

Een dagelijkse dosis van 100 milligram aspirine hing bij ouderen met een genetische aanleg voor een hoog aantal bloedplaatjes samen met ongeveer 70 procent minder dementie. Dat blijkt uit een nieuwe analyse van een eerder uitgevoerde studie van Monash University, waarin ruim 19.000 gezonde 70-plussers in Australië en de Verenigde Staten willekeurig aspirine of een placebo kregen. In de oorspronkelijke studie bleek aspirine dementie gemiddeld niet te voorkomen.

Voor de nieuwe analyse onderzochten wetenschappers het DNA van ruim 13.500 deelnemers en testten zij meer dan 5.000 polygene scores. Alleen bij de ongeveer 20 procent met de hoogste score voor het aantal bloedplaatjes zagen zij een opvallend verschil: dementie kwam voor bij 1 procent van de aspirinegebruikers, tegenover 3,3 procent in de placebogroep. Aspirine maakt bloedplaatjes minder kleverig, maar waarom juist deze genetische groep mogelijk baat heeft, is nog onbekend.

Het resultaat betekent niet dat ouderen nu aspirine moeten gaan slikken. In dezelfde genetische groep kregen ernstige bloedingen juist vaker voor bij aspirinegebruikers: 4,4 tegenover 2,1 procent. Die bloedingen kunnen levensbedreigend zijn. Het absolute verschil in dementiegevallen was bovendien ongeveer twee per honderd mensen, net als het verschil in ernstige bloedingen.

Onderzoekers en deskundigen benadrukken dat de bevinding achteraf is ontdekt, op een relatief kleine subgroep van circa 2.700 mensen berust en mogelijk toevallig is gevonden doordat duizenden genetische verbanden werden getest. Onafhankelijke studies en een speciaal opgezette klinische proef moeten het resultaat bevestigen. Volgens huisarts en hoogleraar Eric Moll van Charante verandert de studie voorlopig niets aan het voorschrijfbeleid. Aspirine mag niet zonder overleg worden gestart; de beslissing blijft afhangen van de oorspronkelijke medische reden en het individuele bloedingsrisico. Voor het verlagen van het dementierisico ligt bewezen aandacht voor onder meer hoge bloeddruk momenteel meer voor de hand.