Wat deze worm ons leert over de behandeling van parkinson en alzheimer

In dit artikel:

Onderzoekers van de University of Georgia hebben bij planarianen, een soort platworm, ongeveer tien genen gevonden die hersenherstel mogelijk maken. Deze dieren kunnen beschadigde weefsels en organen volledig regenereren en zelfs een nieuw brein laten groeien.

Planarianen beschikken over stamcellen die zich kunnen ontwikkelen tot de gespecialiseerde cellen die op dat moment nodig zijn, waaronder neuronen. De ontdekte genen sturen niet alleen aan welke cellen ontstaan, maar ook waar die in het lichaam terechtkomen. Ze zorgen onder meer voor de vorming van dopamineproducerende neuronen.

Dopamine is belangrijk voor de communicatie tussen zenuwcellen en voor de motoriek. Toen de onderzoekers de betrokken genen uitschakelden, maakten de wormen minder dopamineproducerende neuronen aan en bewogen ze trager. Dat vertoont overeenkomsten met de bewegingsproblemen die bij mensen met parkinson ontstaan door een tekort aan dopamine.

Mensen hebben wel stamcellen, maar kunnen die doorgaans niet inzetten om beschadigde neuronen te vervangen. De onderzoekers hopen daarom dat hun genetische ‘recept’ helpt om in de toekomst uit menselijke stamcellen effectievere dopamineproducerende neuronen te maken. Dat kan mogelijk leiden tot nieuwe behandelingen voor parkinson, alzheimer en andere vormen van hersenschade. De resultaten zijn gepubliceerd in Nature Communications.