Waarom stel je ergens aan beginnen steeds uit? "Bedenk wat je wel gaat doen, niet wat je niet meer gaat doen," zegt gedragsdeskundige

In dit artikel:

Gedragsdeskundige Inge Merkelbach van de Erasmus Universiteit Rotterdam legt uit waarom het begin van alledaagse klusjes vaak het moeilijkst voelt en hoe je dat makkelijker kunt maken. Kleine opdrachten zoals een mail beantwoorden, aan een verslag beginnen of een eerste rondje hardlopen lijken soms overweldigend omdat ze onduidelijk of uit veel stappen bestaan; die onduidelijkheid wekt spanning en het brein kiest liever voor niets doen om energie te besparen. Verandering zelf wekt ook weerstand: de standaardinstelling van het brein is het bekende te behouden, en stress of mentale vermoeidheid versterken die terughoudendheid.

Merkelbach adviseert om taken zo concreet en klein mogelijk te maken: bepaal precies wat je gaat doen en wanneer, zodat een eerste haalbare stap meteen ruimte geeft om door te gaan. Ze raadt aan om gedragsdoelen (bijvoorbeeld dagelijks ontbijten of twee stuks fruit per dag) te formuleren in plaats van vage prestatiedoelen (zoals gezonder leven of afvallen), en positief te formuleren wat je wél wilt doen. Samen starten helpt ook: het uitspreken van commitment naar anderen en samen werken verlaagt de drempel om überhaupt te beginnen. Tot slot benadrukt ze het belang van routine en vaste momenten: herhaling maakt gedrag minder inspannend en vermindert weerstand.

Kortom: het probleem is meestal geen luiheid maar een energie- en overzichtskwestie van het brein — en door taken te verkleinen, concreet te plannen, positief te formuleren en routines of sociale afspraken te gebruiken, wordt beginnen veel eenvoudiger.