Waarom groepen zonder een leider toch verrassend goed kunnen samenwerken

In dit artikel:

Een nieuw wiskundig onderzoek, gepubliceerd in Proceedings of the National Academy of Sciences, laat zien dat groepen zonder centrale leider minstens even goed kunnen presteren als organisaties met een duidelijke baas. De studie is gebaseerd op een model van een bijenkolonie die voedsel zoekt in een steeds veranderende omgeving. Daarin ontstaat vanzelf een taakverdeling: een kleine groep verkent actief nieuwe mogelijkheden, terwijl de meeste leden afwachten tot er genoeg informatie of voedsel is gevonden.

Onderzoekers onder leiding van Zachary Kilpatrick, hoogleraar toegepaste wiskunde, vergeleken verschillende groepsvormen en omstandigheden. Ze lieten zien dat zowel een centraal aangestuurde groep als een gedecentraliseerde groep ongeveer even goed uit de test kwam. Toch heeft een leiderloze organisatie een belangrijk voordeel: als één persoon uitvalt, valt niet meteen het hele systeem stil. In een gedecentraliseerd systeem kan informatie via meerdere wegen blijven circuleren, waardoor de groep veerkrachtiger is.

Het model maakte ook duidelijk dat niet elke groep even veel verkenners nodig heeft. Hoe groter de groep, hoe kleiner het aandeel leden dat actief op zoek gaat naar nieuwe informatie. Te veel verkenning kost namelijk energie en levert na verloop van tijd minder extra winst op. De onderzoekers denken dat deze inzichten niet alleen iets zeggen over bijen en andere dieren, maar ook bruikbaar zijn voor technologie, zoals dronezwermen en AI-systemen, en voor bedrijven die innovatie beter willen benutten door ruimte te geven aan initiatiefnemers.