Waarom een voerverbod duiven pas raakt als hun jongen uit het ei zijn gekropen

In dit artikel:

Duivenvaders nemen bij voedseltekort meer broedwerk over van hun partner. Dat blijkt uit onderzoek van onder meer de Technische Universität München, dat in 2025 twintig duivenkolonies in Braunschweig, München en Würzburg volgde. De onderzoekers plaatsten weegschalen onder 57 nesten om elk kwartier vast te leggen welke ouder op de eieren zat.

De helft van de duiven kreeg voer en water in een til; de andere vogels moesten zelf voedsel zoeken in een omgeving waar voeren verboden was. Vrouwtjes zonder bijvoeding zaten minder lang op het nest: 75 procent van de dag, tegenover 81 procent bij vrouwtjes met makkelijk beschikbaar voedsel. Ze waren bovendien aan het begin van de broedperiode gemiddeld 35 gram lichter. Mannetjes zonder bijvoeding namen juist meer broeduren voor hun rekening: 22 procent van de dag, tegen 17 procent bij mannetjes die voldoende voer kregen. Daardoor bleef elk nest in beide groepen ongeveer 98 procent van de tijd bezet.

De vrouwtjes gingen waarschijnlijk niet vaker, maar langer op zoek naar voedsel. Mannetjes hebben door hun beperkte aandeel in het normale broedwerk genoeg tijd om zelf energie op te doen en kunnen daardoor inspringen. Ze beschikken bovendien over een broedvlek, waarmee ze eieren rechtstreeks met lichaamswarmte kunnen verwarmen. Zo kan worden verklaard waarom eerder Zwitsers onderzoek geen daling vond in het percentage eieren dat uitkomt bij voedseltekort.

De gevolgen van een voerverbod worden volgens de onderzoekers waarschijnlijk vooral na het uitkomen zichtbaar. Beide ouders moeten hun jongen dan voeden met kropmelk. Bij aanhoudend voedselgebrek lukt dat vermoedelijk niet en kunnen nestjongen verhongeren. Daarom pleiten de onderzoekers voor vroeg ingrijpen, bijvoorbeeld door eieren te vervangen door nepeieren, zoals in de onderzochte steden al gebeurt.

Aan het onderzoek zitten beperkingen: alle echte eieren waren vervangen door gipseieren, waardoor het daadwerkelijke broedsucces niet is gemeten. Ook verschilden de leefomstandigheden van de onderzochte groepen en was de ouder op basis van gewicht niet altijd betrouwbaar te identificeren.