Waarom een boek lezen zo goed is voor je hersenen

zaterdag, 19 september 2026 (11:12) - Scientias.nl

In dit artikel:

Lezen voor het plezier heeft volgens onderzoek van de University of Cambridge brede voordelen voor de gezondheid. Het kan het welzijn verbeteren, stress verminderen, empathie stimuleren en mogelijk de cognitieve achteruitgang en het risico op dementie beperken. De studie werd uitgevoerd in samenwerking met The Queen’s Reading Room, de liefdadigheidsorganisatie van koningin Camilla, tijdens het Nationale Jaar van het Lezen in het Verenigd Koninkrijk.

Vooral vroeg beginnen is belangrijk. Uit onderzoek onder meer dan 10.000 jongeren blijkt dat kinderen die al op jonge leeftijd voor hun plezier lezen later betere aandacht, geheugen en schoolresultaten hebben. Ook kampen zij minder vaak met mentale problemen en leven ze gezonder. Volgens onderzoeker Christelle Langley moeten ouders vooral aansluiten bij de interesses van kinderen; ook strips, beeldromans, games en televisie kunnen een opstap naar lezen vormen. Tegelijkertijd lezen kinderen en tieners, met name jongens en jongeren uit kansarme gezinnen, steeds minder.

Ook volwassenen profiteren. Bijna twee op de vijf volwassenen gebruikt een boek het liefst om te ontspannen. Volgens onderzoek van The Queen’s Reading Room daalt stress al na vijf minuten fictie lezen met ongeveer 20 procent. Bij 55-plussers hangt regelmatig lezen samen met een kleinere kans op cognitieve achteruitgang; een andere studie vond een verband met 33 procent minder risico op Alzheimer. Hersenscans en onderzoek naar leestraining wijzen bovendien op veranderingen in hersengebieden voor taal, leren en emotieregulatie, al onderstreept het artikel dat veel bevindingen verbanden aantonen.

Samen lezen kan de voordelen versterken door sociaal contact. Leesgroepen zijn daardoor ook geschikt voor ouderen die minder mobiel zijn. The Queen’s Reading Room, begonnen tijdens de lockdown in 2021, is inmiddels uitgegroeid tot een wereldwijde beweging met meer dan 12 miljoen deelnemers in 184 landen en zet lezen onder meer therapeutisch in bij daklozenopvang en opvang voor slachtoffers van huiselijk geweld.

BEKIJK OOK:

Vandaag Inside: Chris Woerts pleit In de Wandelgangen voor ingrijpende verandering in Nederlandse Eredivisie