Vormt elke nieuwe covid-19-variant een serieuze bedreiging?

In dit artikel:

De covidvariant XFG, ook Stratus genoemd, is wereldwijd dominant geworden en veroorzaakt momenteel ongeveer 60 procent van alle besmettingen. De variant werd begin 2025 voor het eerst vastgesteld en wordt sinds juni door de Wereldgezondheidsorganisatie gevolgd. XFG ontstond waarschijnlijk doordat twee Omikron-afstammelingen uit de JN.1-lijn genetisch materiaal uitwisselden.

Laboratoriumonderzoek wijst erop dat XFG antistoffen beter ontwijkt dan eerdere varianten. Daardoor kan de variant zich makkelijker verspreiden, ondanks dat hij zich iets minder goed aan menselijke cellen bindt. Toch zijn er tot nu toe geen aanwijzingen dat XFG ernstigere ziekte veroorzaakt of leidt tot meer ziekenhuisopnames en sterfgevallen. Onderzoekers denken dat de opgebouwde bescherming door vaccinaties en eerdere besmettingen de meeste mensen nog steeds goed beschermt tegen ernstige covid-19.

In Nederland neemt de hoeveelheid coronavirusdeeltjes in het rioolwater licht toe, maar het niveau blijft laag. Ook in het Verenigd Koninkrijk steeg het aantal covid-19-patiënten in ziekenhuizen begin oktober van 1328 naar 1638 in een week. Volgens experts past deze ontwikkeling bij de normale seizoensgebonden toename en is er geen bewijs dat de huidige varianten zich sneller verspreiden of mensen zieker maken. Het najaarsvaccin is bovendien aangepast aan de circulerende varianten.

Wetenschappers adviseren daarom kalmte, maar ook waakzaamheid. Het virus blijft evolueren en een gevaarlijkere variant kan in de toekomst ontstaan, bijvoorbeeld na veel mutaties bij iemand met een verzwakt immuunsysteem. Omdat de wereldwijde virusbewaking is verminderd en herhaalvaccinaties volgens deskundigen te weinig aandacht krijgen, kan een nieuwe ontwikkeling bovendien later worden ontdekt.