Vergeet wat je dacht over collectivisme: dit is wat oosterse en westerse culturen echt van elkaar onderscheidt

In dit artikel:

Een internationale studie onder 12.247 mensen uit honderd culturen laat zien dat culturele verschillen beter te begrijpen zijn via ‘responsibilisme’: de mate waarin mensen zich verantwoordelijk voelen voor familie, vrienden en andere nauwe relaties. Traditionele enquêtes naar individualisme en collectivisme leveren volgens de onderzoekers geregeld tegenstrijdige resultaten op. Zo worden de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk soms als meer onderling afhankelijk ingedeeld dan Japan.

Onder leiding van Thomas Talhelm van Arizona State University ontwikkelden de onderzoekers vragen over concrete situaties. Deelnemers gaven bijvoorbeeld aan of zij hun ouder wordende ouders in huis zouden nemen, een goede vriend in de rechtbank zouden beschermen of juist een onbekende op een feestje zouden aanspreken. De vragen werden in 45 talen afgenomen. De onderzochte culturen vertegenwoordigen samen ongeveer 90 procent van de wereldbevolking.

De methode onderscheidde Oost-Aziatische en westerse culturen betrouwbaarder. Afrika, het Midden-Oosten en delen van Azië scoorden gemiddeld hoger op verantwoordelijkheidsdenken dan Noord-Amerika, Europa en Australië. Hoge scores hingen onder meer samen met vaker samenwonen met ouders, meer bereidheid om een vriend te helpen en minder drugsgebruik. Ze gingen ook samen met lagere democratiescores, meer overheidscorruptie, minder immigratievriendelijk beleid en minder creatieve patenten en verkopen. Tegelijkertijd waren er minder coronadoden per inwoner.

Ook gedrag tegenover onbekenden paste in het patroon. Mensen uit meer individualistische culturen brachten bijvoorbeeld vaker een gevonden portemonnee terug. VN-diplomaten uit landen met hoge responsibilismescores kregen bovendien vaker parkeerbonnen, ondanks hun diplomatieke onschendbaarheid. De onderzoekers benadrukken dat zorg voor naasten dus niet automatisch betekent dat iemand zich sociaal tegenover vreemden gedraagt: voor cultureel gedrag is vooral van belang om wie het gaat en welke verantwoordelijkheid iemand voelt.