Succesvolle eerste waarnemingen zetten Rocky Worlds-programma op de kaart: kunnen rotsachtige exoplaneten hun atmosfeer behouden?
In dit artikel:
NASA heeft met de Webb- en Hubble-ruimtetelescopen de eerste gezamenlijke metingen uitgevoerd van de rotsachtige exoplaneet GJ 3929 b, een planeet rond een actieve rode dwergster. De waarnemingen maken deel uit van het Rocky Worlds-programma, dat wil uitzoeken of kleine, aardachtige planeten hun atmosfeer kunnen vasthouden onder de zware straling van zulke sterren.
GJ 3929 b werd bewust gekozen als eerste testobject: niet omdat de planeet per se spectaculair zou zijn, maar omdat hij een goede balans bood tussen wetenschappelijke waarde en technische haalbaarheid. Voor onderzoekers was dit een belangrijke proef voor complexe, gecoördineerde observaties met meerdere ruimte-instrumenten. Volgens programmaleiders laat het succes zien dat het team niet alleen de planning en timing onder controle heeft, maar ook klaar is voor lastiger doelwitten.
De combinatie van Webb en Hubble is cruciaal. Webb onderzoekt infraroodlicht om aanwijzingen voor een atmosfeer te vinden, terwijl Hubble het ultraviolette licht van de ster meet om te bepalen hoe agressief de stralingsomgeving is. Dat is belangrijk, omdat de meeste rotsachtige planeten in de Melkweg rond rode dwergen draaien, sterren die klein en koel zijn, maar vaak erg actief en hun planeten zwaar kunnen bestoken.
Naast de wetenschap draait het project ook om open samenwerking: data worden direct publiek gemaakt via MAST en onderzoekers wereldwijd dragen bij met aanvullende metingen en analyses. In de komende jaren volgen nog acht andere rotsachtige exoplaneten, met waarnemingen die doorlopen tot 2027. De resultaten moeten niet alleen meer vertellen over GJ 3929 b, maar ook helpen bij toekomstige missies en bij de bredere zoektocht naar bewoonbare werelden.
De Oranjezomer: Maurice Steijn krijgt moeilijke vraag over zoon Sem: ‘Pfoe!’