Slordig schrijven kan duiden op achteruitgang van je brein als je ouder wordt

In dit artikel:

Portugese onderzoekers van onder meer de Universidade de Évora bestudeerden of handschrift iets zegt over de staat van het brein bij ouderen. Ze vergeleken 60-plussers met een gediagnosticeerde cognitieve stoornis (zoals beginnende alzheimer, parkinson of milde geheugenproblemen) met leeftijdsgenoten zonder dergelijke stoornis. De proefpersonen deden eenvoudige overschrijf- en tekentaken en moesten ook gedicteerde zinnen opschrijven; vooral bij dat laatste bleken de verschillen groot, vermoedelijk omdat dictaat meer geheugen- en verwerkingscapaciteit vergt.

Belangrijkste bevindingen: ouderen met cognitieve problemen schreven aanzienlijk langzamer en hadden een langere reactietijd voordat ze begonnen met schrijven. Hun letters kwamen vaker los van elkaar doordat ze meer met aparte penstreken werkten en hun schrift neigde meer omhoog (verticaler) te gaan — wat resulteerde in een slordiger uiterlijk. Ouderen zonder cognitieve stoornis die traag schreven deden dat vaak door grotere, bredere letters, een andere oorzaak van vertraagd schrijven.

De onderzoekers stellen dat handschriftanalyse een simpele, goedkope aanwijzing kan bieden voor vroegtijdige opsporing van hersenachteruitgang en makkelijk tijdens reguliere controles toepasbaar zou zijn. Voor individuen kan het nuttig zijn zelf te letten op veranderingen in snelheid, netheid en het benodigde denkwerk bij dictaat. Tegelijk is er een belangrijke beperking: het onderzoek was een eenmalige meting, dus hoe handschrift zich over langere tijd ontwikkelt is nog onduidelijk. Langlopende studies zijn nodig om te bepalen of veranderingen in penstreken betrouwbaar als vroege waarschuwingssignalen dienen.