Saturnus, vallende sterren en een maan die de Plejaden bezoekt: oktober 2026 is een feest voor sterrenkijkers

In dit artikel:

Oktober 2026 biedt verschillende opvallende hemelverschijnselen. Op 4 oktober bereikt Saturnus zijn oppositie: de aarde staat dan tussen de zon en de planeet, waardoor Saturnus de hele nacht zichtbaar is en op zijn helderst verschijnt. Met een kleine telescoop of krachtige verrekijker zijn de ringen goed te bekijken. Saturnus trekt ook wetenschappelijke aandacht. Naast de bekende zeshoekige straalstroom rond de noordpool hebben Hubble-waarnemingen een zeldzame tienzijdige atmosferische golf rond de zuidpool laten zien. Die lijkt sterker te worden, zodat astronomen de ontwikkeling ervan kunnen volgen.

In de vroege ochtend van 5 oktober staat een smalle maansikkel dicht bij Mars en Jupiter. In dezelfde omgeving is de Kribbe-sterrenhoop (M44) te vinden, op ongeveer 600 lichtjaar afstand. Later, op 27 en 28 oktober, trekt de maan langs de Plejaden of het Zevengesternte (M45), die met het blote oog zichtbaar zijn en met een verrekijker veel meer sterren tonen.

De Orioniden bereiken in de nacht van 21 op 22 oktober hun maximum. Deze meteoren zijn afkomstig van stof dat komeet Halley heeft achtergelaten en kunnen overal aan de hemel verschijnen. Een heldere wassende maan maakt zwakkere meteoren minder zichtbaar. De beste kans is daarom in de uren voor zonsopgang, nadat de maan is ondergegaan, vanaf een donkere locatie.

De maan staat op 3 oktober in het laatste kwartier, op 10 oktober is het nieuwe maan, op 18 oktober het eerste kwartier en op 26 oktober volle maan. Rond 10 oktober zijn de omstandigheden het gunstigst voor zwakke hemelobjecten en is vanuit Nederland de kern van de Melkweg nog laag boven het zuiden te zien.