Roestige korst maakte Mars warm en nat

In dit artikel:

Mars was in het verleden warm genoeg om vloeibaar water aan het oppervlak te hebben, maar wetenschappers weten nog altijd niet waardoor. Geoloog Cin-Ty Lee van Rice University stelt dat een uitzonderlijk dikke korst onder de zuidelijke hooglanden daarbij een belangrijke rol kan hebben gespeeld.

Radioactieve elementen zoals uranium, thorium en kalium zouden de diepe korst hebben verwarmd. Daardoor kon ijs in de bovenste kilometers smelten en grondwater ontstaan. Dat water zou door poreus, ijzerrijk basalt zijn gaan circuleren. Bij de reactie tussen heet water en ijzer kwam waterstof vrij, die in de atmosfeer terechtkwam.

Waterstof is op zichzelf geen broeikasgas, maar versterkt volgens Lee samen met koolstofdioxide (CO2) wel het broeikaseffect. Zelfs een kleine hoeveelheid H2 kan, afhankelijk van de CO2-concentratie, de gemiddelde temperatuur boven het vriespunt brengen. De voorgestelde ‘warmtepomp’ stopte uiteindelijk doordat het water en de beschikbare radioactieve warmte afnamen, waardoor Mars koud werd.

Natuurkundige Ramses Ramirez van de University of Central Florida betwijfelt of dit proces zonder uitzonderlijk gunstige omstandigheden voldoende opwarming kan veroorzaken. Hij onderzoekt vulkanen als mogelijke bron van waterstof. Lee zegt dat zijn model juist verklaart waarom waterstofvorming bij een voldoende dikke korst vrijwel onvermijdelijk zou zijn.

Die hypothese kan worden getoetst door de Marskorst op grote diepte te onderzoeken. De aanwezigheid van roest over meerdere kilometers zou het mechanisme ondersteunen. Het proces kan bovendien verklaren waarom Mars rood is: erosie en meteorietinslagen brengen verroest gesteente aan het oppervlak, waarna wind het als stof over de planeet verspreidt.