OSIRIS-APEX koerst af op Apophis: de asteroïde die in 2029 langs de aarde scheert

In dit artikel:

De NASA-missie OSIRIS-REx is na tien jaar officieel afgerond. De sonde werd in 2016 gelanceerd, bereikte asteroïde Bennu in 2018 en onderzocht die twee jaar lang. In oktober 2020 verzamelde ze materiaal van het oppervlak. De capsule met het grootste asteroïdemonster ooit landde op 24 september 2023 in Utah. Uit de analyse bleek dat Bennu resten van het vroege zonnestelsel bevat, waaronder organische verbindingen en sporen van waterprocessen. Het materiaal blijft beschikbaar voor toekomstig onderzoek.

Omdat de sonde na het afleveren van het monster nog brandstof en werkende instrumenten over had, geeft NASA haar een tweede leven. Onder de naam OSIRIS-APEX, voluit APophis EXplorer, reist ze verder naar asteroïde Apophis. Die is ongeveer 340 meter groot en passeert op 13 april 2029 op circa 32.000 kilometer van het aardoppervlak. Een botsing is uitgesloten, maar de passage biedt een unieke kans om te onderzoeken hoe de zwaartekracht van de aarde een asteroïde beïnvloedt.

Wetenschappers verwachten dat Apophis tijdens de passage van baan en rotatiesnelheid kan veranderen. Ook kunnen trillingen of aardverschuivingen het oppervlak aanpassen. OSIRIS-APEX zal de asteroïde tijdens en na de passage volgen en daarna achttien maanden lang op ongeveer één kilometer afstand in kaart brengen. Met camera’s, spectrometers en een laserhoogtemeter onderzoekt de sonde de vorm en samenstelling. Als laatste manoeuvre daalt ze tot vijftien meter boven het oppervlak en stuwt stof en gruis op, zonder een nieuw monster te verzamelen.

De reis naar Apophis is technisch uitdagend, omdat de sonde dichter bij de zon komt dan waarvoor ze oorspronkelijk is ontworpen. Twee van zes geplande passages langs de zon zijn inmiddels doorstaan. NASA verwacht dat de systemen tot aankomst blijven werken. De missie moet voor het eerst van dichtbij laten zien hoe een klein rotsachtig hemellichaam reageert op de zwaartekracht van een planeet.