Ook een plantenziekte kan ziek worden, en de boosdoener blijkt verrassend divers

vrijdag, 13 november 2026 (15:12) - Scientias.nl

In dit artikel:

De hyperparasitaire schimmel Ampelomyces, die echte meeldauw van binnenuit aantast, is genetisch veel gevarieerder dan tot nu toe werd aangenomen. Echte meeldauw omvat meer dan 900 schimmelsoorten en veroorzaakt ziekten bij ruim 10.000 bloeiende planten, waaronder tarwe, gerst en wijnstokken.

Onderzoekers van North Carolina State University onderzochten gedroogde meeldauwmonsters uit 28 landen, waaronder Nederland. In 40 van de 609 monsters, 6,6 procent, vonden ze Ampelomyces. De besmettingsgraad verschilde per meeldauwgroep: bij Sawadaea was 14,3 procent besmet, tegenover 2,7 procent bij Phyllactinia. DNA-analyses wijzen bovendien op nog onbekende genetische groepen. Sommige Ampelomyces-stammen lijken gespecialiseerd in één meeldauwgeslacht, terwijl andere verschillende gastheren kunnen aanvallen.

De studie bracht ook fouten aan het licht in GenBank, een openbare DNA-databank. Van de 671 reeksen die als Ampelomyces geregistreerd staan, horen er waarschijnlijk 88 bij een andere schimmel. Volgens onderzoeker Michael Bradshaw kunnen zulke vergissingen zich opstapelen doordat wetenschappers verkeerde gegevens gebruiken om nieuwe monsters te identificeren.

Omdat meeldauw alleen op levende planten groeit, gebruikten de onderzoekers historische herbariummonsters. Ze controleerden hun vondsten met een op Ampelomyces afgestemde DNA-test en microscopie en bouwden op basis van betrouwbare gegevens een nieuwe stamboom, die online beschikbaar is via T-BAS. Die kan helpen om toekomstige monsters correct in te delen en te onderzoeken welke stammen meeldauw mogelijk het beste onder controle houden. De studie onderstreept daarnaast de waarde van herbaria als archief van vroegere interacties tussen planten, ziekteverwekkers en hyperparasieten.

BEKIJK OOK:

Vandaag Inside: Wouter de Winther: 'Dames en heren: ik denk dat het voorbij is met het kabinet'