Ons brein is ontstaan uit twee primitieve zenuwstelsels die samensmolten

maandag, 28 september 2026 (09:49) - New Scientist NL

In dit artikel:

Onderzoekers van Stanford University ontdekten dat de voor- en achterkant van het brein uit verschillende typen voorlopercellen ontstaan. In muizenembryo’s vormt het OTX2-producerende celtype de voor- en middenhersenen, terwijl GBX2-producerende cellen de achterhersenen vormen. Proeven met menselijke cellen bevestigden dat deze twee hersendelen afzonderlijke ontwikkelingsroutes volgen.

De ontdekking verklaart waarom het tot nu toe moeilijk was om menselijke zenuwcellen uit de achterhersenen in het laboratorium te kweken: onderzoekers gebruikten daarvoor voorlopercellen die eigenlijk voor de voorhersenen bestemd waren. Met het juiste celtype konden de biologen voor het eerst functionele motorische zenuwcellen van menselijke achterhersenen maken.

Dat kan onderzoek naar aandoeningen zoals ALS en spinale spieratrofie vooruithelpen. Ook biedt het mogelijkheden om beter te bestuderen hoe GLP-1-medicijnen, waaronder Ozempic en Wegovy, via de achterhersenen de eetlust beïnvloeden. De achterhersenen regelen onder meer ademhaling, slaap, eten en hartslag, terwijl de voorhersenen betrokken zijn bij complexe denkprocessen.

Dezelfde gescheiden ontwikkeling werd gevonden bij kippen, zebravissen en eikelwormen. Volgens de onderzoekers bestaat deze evolutionaire opbouw al minstens 550 miljoen jaar. Mogelijk zijn twee oorspronkelijke zenuwstelsels bij verre voorouders samengesmolten, waardoor signalen efficiënter konden worden uitgewisseld en de voorhersenen ruimte kregen om complexe eigenschappen zoals geheugen en creativiteit te ontwikkelen.

BEKIJK OOK:

Vandaag Inside: Johan Derksen enthousiast over Oranje-international: ‘Prettiger dan Memphis’