Na 22 jaar dienst dooft Swift uit, maar de data blijft nog decennia nazinderen
In dit artikel:
NASA heeft de Neil Gehrels Swift Observatory gisteren definitief uitgeschakeld. De ruimtetelescoop bevond zich inmiddels op slechts 275 kilometer hoogte en zal daardoor binnen enkele weken in de atmosfeer opbranden. Swift werd in 2004 op ongeveer 600 kilometer hoogte gelanceerd en was ontworpen voor een missie van twee jaar, maar bleef 22 jaar actief.
De versnelde afdaling werd veroorzaakt door toegenomen zonneactiviteit in 2024 en 2025, waardoor de bovenste atmosfeer uitdijde en de luchtweerstand toenam. Swift had geen eigen aandrijving. Een commerciële reddingsmissie met het robotvaartuig LINK mislukte in augustus door problemen met de standregeling van de reddingssatelliet. Daarna werden de drie belangrijkste instrumenten nog tijdelijk herstart. De laatste waarneming vond op 20 oktober plaats; de extra metingen versnelden tegelijk het hoogteverlies.
Swift was vooral belangrijk voor het snel opsporen en bestuderen van gammaflitsen. De telescoop observeerde meer dan 2.000 van deze explosies, onderzocht ruim 1.400 supernova’s en leverde gegevens voor ongeveer 7.000 wetenschappelijke publicaties. Het archief bevat twaalf terabyte aan metingen, waaronder meer dan 1,5 miljoen ultraviolet- en optische beelden. Die gegevens blijven beschikbaar voor toekomstig onderzoek, waardoor de telescoop ondanks zijn stille einde nog jarenlang wetenschappelijke waarde houdt.
Vandaag Inside: Martijn Krabbendam vertelt In de Wandelgangen over zijn eerste ontmoeting met Johan Derksen