Long covid verbetert bij helft na drie jaar, maar een behandeling ontbreekt nog altijd

In dit artikel:

Een Amerikaanse studie laat zien dat herstel van long covid na jaren nog mogelijk is, maar vaak langzaam verloopt. Onderzoekers volgden binnen het RECOVER-programma 1.019 volwassenen die een jaar na hun coronabesmetting nog vermoedelijk long covid hadden. Na twee jaar was 36,2 procent blijvend verbeterd; na drie jaar liep dat op tot 50,1 procent. In totaal had 56,4 procent aanzienlijk minder klachten en een goede kwaliteit van leven, terwijl 26,9 procent volledig klachtenvrij was.

De resultaten gelden niet voor alle mensen met long covid, omdat alleen een specifieke groep Amerikaanse patiënten werd gevolgd. De Belgische immunoloog Johan Van Weyenbergh noemt vooral het percentage volledig herstelde patiënten opvallend, maar vindt de uitkomsten niet zonder meer hoopgevend: de helft had na drie jaar nog geen blijvende verbetering. In een Belgische groep van bijna 500 patiënten verbeterde 30 tot 40 procent na twee tot drie jaar, maar volledig herstel kwam er bij slechts ongeveer 1 procent voor. Veel patiënten kampten nog met ernstige vermoeidheid en problemen met werk, inkomen en gezin.

Ook Nederlands onderzoek wijst op een grote en langdurige impact. In een onderzoek onder 7.750 mensen met langdurige coronaklachten was na twee jaar slechts ongeveer een kwart weer in staat het gewone leven grotendeels op te pakken. Het aandeel met betaald werk daalde van 95 naar 71 procent en het gemiddelde aantal werkuren van 31 naar 18 per week.

Onderzoekers vermoeden dat onder meer ontregelde afweerreacties, stollingsproblemen, achtergebleven virusdeeltjes en slecht functionerende spiercellen en mitochondriën een rol spelen. Waarom sommige patiënten herstellen en anderen niet, is nog onduidelijk. Er zijn bovendien nog geen bewezen behandelingen; honderden studies lopen, maar tot nu toe leveren experimentele therapieën hooguit beperkte verbetering op. Nederlandse onderzoeksprojecten moeten de komende jaren meer duidelijkheid geven over oorzaken, patiëntgroepen en effectieve behandelingen.