Kunnen we El Niño gewoon uitschakelen? Wetenschappers onderzoeken het

In dit artikel:

Een studie van onderzoekers onder leiding van Jessica Wan van de University of Chicago onderzoekt of een dreigende super-El Niño tijdelijk kan worden afgezwakt door wolken boven de Stille Oceaan kunstmatig helderder te maken. Daardoor zouden de wolken meer zonlicht terugkaatsen en de opwarming van het oceaanwater tegengaan. De aanpak is gerichter dan geo-engineering die de hele planeet probeert af te koelen.

De onderzoekers baseerden hun idee op de bosbranden tijdens de Australische ‘Black Summer’ van 2019 en 2020. Rookdeeltjes maakten wolken reflectiever en droegen vermoedelijk bij aan een langdurige La Niña. Met computermodellen simuleerden Wan en haar collega’s een vergelijkbare ingreep tijdens de El Niño-episoden van 1997-1998 en 2015-2016. Het beste resultaat ontstond wanneer de interventie in juni begon en tot februari doorging. In de simulaties werden veel temperatuur- en neerslageffecten van El Niño omgekeerd: warmere gebieden koelden af en nattere regio’s werden droger, en andersom.

De methode is voorlopig niet uitvoerbaar. Schepen zouden zeezout met sproeiers in de lagere atmosfeer moeten brengen, maar bestaande apparaten kunnen daarvoor niet genoeg materiaal verspreiden. Volgens de studie zouden ongeveer 2.400 schepen nodig zijn. Bovendien kunnen andere regio’s nadeel ondervinden; de modellen wijzen onder meer op mogelijke opwarming boven Europa en Azië. De langetermijneffecten en de gevolgen van herhaald gebruik zijn nog niet onderzocht.

Daarom blijft de aanpak omstreden. Critici vrezen dat geo-engineering landen en bedrijven een excuus geeft om de uitstoot van broeikasgassen niet snel genoeg terug te dringen. Wan ziet het onderzoek juist als een manier om de zwaarste gevolgen van al ingezette opwarming te beperken, naast een structurele oplossing voor klimaatverandering.