Je geheugen overleeft een nacht doorhalen prima, maar je benen merken het wel

In dit artikel:

Een nacht zonder slaap verandert de manier waarop mensen lopen anders dan afleiding tijdens het lopen. Dat blijkt uit onderzoek van bewegingswetenschappers van KU Leuven, die wilden nagaan of slaaptekort vooral ontstaat doordat een vermoeid brein minder aandacht aan lopen besteedt.

Achttien gezonde jongvolwassenen namen twee keer deel aan het onderzoek: na een normale nacht en na een nacht waarin ze in het laboratorium wakker moesten blijven. Na beide nachten liepen ze twee minuten op een loopband, eerst zonder extra opdracht en daarna terwijl ze een geheugenspel uitvoerden. Dertien camera’s registreerden hun bewegingen.

Tijdens het geheugenspel namen de deelnemers kortere en snellere stappen en werd hun loopritme regelmatiger. Dat kan erop wijzen dat het lopen meer op de automatische piloot gebeurde. De onderzoekers waarschuwen wel dat de deelnemers de dubbele taak altijd na de eerste loopproef uitvoerden, waardoor gewenning een deel van dit effect kan verklaren.

Na de slapeloze nacht veranderde het looppatroon juist op een andere manier: de stappen werden gemiddeld ongeveer zeven millimeter langer en zeven milliseconden trager. Bovendien nam de zijwaartse stabiliteit af. De deelnemers gingen niet breder lopen, hoewel mensen dat normaal vaak doen wanneer ze zich instabiel voelen.

Een geheugentest verliep na slaaptekort even goed als na een normale nacht, maar bij een eenvoudige reactietest reageerden de deelnemers trager. Volgens de onderzoekers tast slaapgebrek daardoor vooral de voortdurende alertheid aan: het vermogen om tijdens het lopen voortdurend kleine correcties uit te voeren en een misstap snel op te vangen. De proefpersonen vonden het lopen met de geheugentaak na de slapeloze nacht bovendien zwaarder en frustrerender.

De studie is klein en vond plaats op een loopband met jonge volwassenen. Het is daarom nog onbekend of slaaptekort mensen in het dagelijks leven daadwerkelijk vaker laat vallen en of ouderen of nachtwerkers sterker worden getroffen. Daarvoor is vervolgonderzoek nodig.