Hoe bepaal je de afstand tot een ster?

donderdag, 24 september 2026 (08:45) - KIJK Magazine

In dit artikel:

Sterren staan zo ver weg dat hun afstand niet rechtstreeks is af te lezen. Bij relatief nabije sterren gebruiken astronomen parallax: ze meten de positie van een ster met een half jaar ertussen, wanneer de aarde aan tegenovergestelde kanten van de zon staat. Vanuit die verschillende kijkhoeken lijkt de ster ten opzichte van verre achtergrondsterren iets te verschuiven. Met de grootte van die verschuiving kan de afstand worden berekend; een grotere parallax betekent een dichterbij staande ster.

Voor verder weg gelegen sterren is die verschuiving te klein om waar te nemen. Astronomen analyseren dan het kleurenspectrum van het licht om de intrinsieke lichtkracht van de ster te bepalen. Door die te vergelijken met de helderheid die vanaf de aarde wordt gemeten, kunnen ze de afstand schatten. Bij zeer verre sterren is ook het spectrum moeilijk meetbaar. Dan bieden sommige periodiek veranderlijke sterren uitkomst: de frequentie waarmee ze knipperen hangt samen met hun lichtkracht en maakt daardoor alsnog een afstandsbepaling mogelijk.

BEKIJK OOK:

Vandaag Inside: Johan Derksen stellig: 'New York-reis Rob Jetten is volkomen zinloos geweest!'