Halloween: kun je je letterlijk doodschrikken?

In dit artikel:

Letterlijk doodschrikken kan, maar volgens neuroloog Marina de Koning-Tijssen van het UMCG gebeurt dat vrijwel nooit door de schrikreflex zelf. Schrikken is een razendsnel overlevingsmechanisme: de hersenstam activeert binnen milliseconden spieren, hartslag, ademhaling en zweetproductie, zodat het lichaam kan vluchten of vechten. Daarna volgt de bewuste beoordeling van het gevaar.

Bij gezonde mensen is zo’n reactie doorgaans ongevaarlijk. Wie na een extreme gebeurtenis overlijdt, heeft meestal een kwetsbaar hart of een hartritmestoornis. Een zeer heftige schrik kan dan hartproblemen uitlokken, waarna iemand bijvoorbeeld een hartstilstand krijgt. Er zijn in het verleden meldingen geweest van mensen die stierven na schrik in een achtbaan, slecht nieuws of een gewelddadig incident, maar de onderliggende hartproblemen zijn daarbij waarschijnlijk bepalend.

Ook de periode na de schrik kan gevolgen hebben. Langdurige angst en stress na bijvoorbeeld een aanslag kunnen de gezondheid aantasten. Onder New Yorkers die de aanslagen van 11 september 2001 van dichtbij meemaakten, nam het aantal ziekenhuisopnames voor hartaandoeningen in de daaropvolgende jaren toe.

De conclusie is daarom: acute schrik kan in uitzonderlijke gevallen dodelijk zijn, vooral bij mensen met hartproblemen, en chronische stress kan op langere termijn schade veroorzaken. Gezonde mensen hoeven zich tijdens een horrorfilm meestal geen zorgen te maken. Wel kunnen mensen met de zeldzame erfelijke aandoening hyperekplexia extreem verstijven wanneer ze schrikken. Ze blijven bij bewustzijn, maar kunnen vallen en zich ernstig verwonden.