Getransplanteerde eierstokken nemen de biologische leeftijd van de ontvanger aan

In dit artikel:

Eierstokken van ongeveer dertien maanden oude, doorgaans onvruchtbare muizen werden weer actief nadat ze waren getransplanteerd naar jonge muizen van ongeveer vier maanden. Vier tot vijf maanden later zagen onderzoekers van Harvard dat de oude eierstokken op moleculair niveau jonger waren geworden. De jonge muizen konden daarna gezonde nakomelingen krijgen, terwijl oude eierstokken in oude muizen niet tot geboortes leidden.

De biologen ontwikkelden hiervoor een ‘eierstokklok’, gebaseerd op leeftijdsgebonden veranderingen in genactiviteit en DNA. Ze ontdekten ook dat jonge eierstokken in oudere muizen juist sneller verouderden en meer ontstekingsactiviteit vertoonden. Omgekeerd nam die activiteit in oude eierstokken af wanneer ze in een jong lichaam terechtkwamen.

De effecten bleven niet beperkt tot de voortplantingsorganen. Volgens bioloog Sharif Iqbal verlaagden jonge eierstokken ook de biologische leeftijd van de hersenen, lever en baarmoeder van oudere muizen. Dat ondersteunt het idee dat eierstokken na de overgang niet simpelweg inactief worden, maar via ontstekingsprocessen invloed kunnen hebben op veroudering in het hele lichaam.

De onderzoekers willen achterhalen welke moleculaire signalen deze veranderingen veroorzaken. Die kennis kan mogelijk leiden tot vruchtbaarheidsbehandelingen die een jonge omgeving nabootsen, zonder transplantatie. De resultaten gelden voorlopig alleen voor muizen; onderzoeker Francesca Duncan waarschuwt bovendien dat er grenzen kunnen zijn aan de mate waarin eierstokken zich aanpassen.