Extreem giftig mijnafval wordt bron voor schoon drinkwater: kan wereldwijd opschalen
In dit artikel:
Een internationaal team van wetenschappers van onder meer Heriot-Watt University en de University of South Africa ontwikkelde een methode om acid mine drainage (AMD) — sterk zuur, metaalrijk mijnwater — om te zetten in ferrichloride (FeCl3), een veelgevraagd coagulant voor drinkwaterzuivering. De doorbraak werd gepresenteerd op de IMWA-conferentie 2025.
Het proces haalt Fe(III) uit AMD met magnesiumoxide-nanodeeltjes, gemaakt van lokaal gewonnen magnesiet. De gewonnen ijzerfractie wordt vervolgens met zoutzuur omgezet in ferrichloride. In laboratoriumtesten bleek dit gerecyclede product meer dan 99% van metalen en andere verontreinigingen uit rivierwater te verwijderen, waarna het water voldeed aan Zuid-Afrikaanse drinkwaternormen. Ferrichloride wordt normaal uit hoogwaardige industriegroepen gemaakt; de onderzoekers tonen aan dat hetzelfde reinigingsmiddel goedkoop en energie-efficiënt uit vervuilend afval kan ontstaan.
AMD is wereldwijd een hardnekkig probleem: in Zuid-Afrika alleen al stroomt dagelijks bijna 400 miljoen liter AMD uit oude kolen- en goudmijnen, met gevolgen voor ecosystemen, drinkwater en het sneller corroderen van infrastructuur. De onderzoekers stellen dat hun aanpak AMD kan behandelen en tegelijk grondstof levert, wat goed past bij circulaire- economieprincipes. Volgens de teamleden kan de techniek schaalbaar en toepasbaar zijn in andere mijnregio’s zoals China, de VS, Duitsland, Spanje en Chili, waar vergelijkbare verontreiniging speelt.
De groep bereidt pilotprojecten voor in Zuid-Afrikaanse dorpen en randstedelijke gebieden; als die slagen is opschaling naar industriële volumes haalbaar omdat de benodigde materialen lokaal en goedkoop zijn. De methode biedt potentieel een dubbele winst: vermindering van giftige lozingen en lokale productie van een essentieel zuiveringsmiddel, met lagere energie- en CO2-voetafdruk dan conventionele routes. Daarmee kan het de spanning tussen economische ontwikkeling en milieubescherming verminderen en bijdragen aan veerkrachtige watervoorziening in kwetsbare gemeenschappen.