Europese waterstofambities botsen met harde cijfers: ook Nederland voelt de gevolgen
In dit artikel:
Europa wil uitgroeien tot een wereldspeler in groene waterstof, maar de productie blijft ver achter bij de doelstellingen. Volgens een op 13 november gepubliceerd rapport van energietoezichthouder ACER bedroeg de operationele elektrolysecapaciteit eind 2025 slechts 490 megawatt. Dat is veel minder dan de 30 tot 58 gigawatt die Europese en nationale scenario’s voor 2030 voorzien. Zelfs projecten die al worden gebouwd of definitief zijn goedgekeurd, brengen de totale capaciteit slechts op 4,2 gigawatt.
De technologie voor groene waterstof is beschikbaar, maar de economie vormt het grootste probleem. Waterstof uit elektriciteit is doorgaans duurder dan waterstof uit aardgas. Daardoor sluiten industriële afnemers moeilijk langlopende contracten af, terwijl producenten juist zulke zekerheid nodig hebben om financiering te krijgen. Bijna de helft van de toegezegde elektrolysecapaciteit is bestemd voor raffinaderijen, waar regelgeving de vraag ondersteunt. Zonder gegarandeerde afname komt de markt volgens ACER nauwelijks op gang.
De achterblijvende vraag vormt ook een risico voor Nederland. Het land investeert in een landelijk waterstofnetwerk dat industriegebieden, opslag en importterminals moet verbinden. Vanaf 2030 tot 2032 moet waterstof via dit netwerk beschikbaar komen in vier grote kustregio’s. Als bedrijven minder afnemen dan verwacht, kan de infrastructuur lange tijd onderbenut blijven. Te traag bouwen kan daarentegen nieuwe projecten belemmeren.
De Europese Commissie erkent dat de markt trager groeit dan voorzien en heeft een consultatie geopend voor een vernieuwde waterstofstrategie, waarop tot 23 november 2026 kan worden gereageerd. Na eerdere kritiek van de Europese Rekenkamer adviseert ACER om infrastructuur stapsgewijs aan te leggen, gebaseerd op realistische verwachtingen over productie en afname. Voor Nederland is daarom vooral onzeker hoeveel bedrijven daadwerkelijk bereid zijn waterstof te kopen; zonder die zekerheid kunnen miljardeninvesteringen later rendement en klimaatwinst opleveren.
Vandaag Inside: Eelco Heinen (VVD) over appjes aan DENK: ‘Ik heb ze niet verwijderd!’