Europa wil zijn eigen lithium, maar de prijs is torenhoog

In dit artikel:

De Europese Unie wil tegen 2050 minder afhankelijk zijn van grondstoffen uit het buitenland. Daarom moet volgens de Critical Raw Materials Act minstens 10 procent van de jaarlijkse Europese behoefte aan strategische mineralen, zoals lithium, uit eigen mijnen komen. Ook mag maximaal 65 procent van een product uit één land buiten de EU komen. Voor nieuwe mijnen geldt bovendien een versnelde vergunningprocedure van hoogstens 27 maanden.

Een voorgenomen lithiummijn bij het Spaanse dorp Doade, aan de rand van het beschermde natuurgebied Serra do Candán, heeft daarom een strategische status gekregen. De EU en Spanje zien de mijn als een mogelijke bron voor de energietransitie, digitale toepassingen en de defensie- en ruimtevaartindustrie. Lithium komt nu vooral uit landen als China.

In Doade en omliggende dorpen hangen echter protestspandoeken. Bewoners vrezen aantasting van hun schone waterbronnen, natuur en rustige leefomgeving. Tegelijkertijd kampt de streek met vergrijzing en leegloop: het dorp telt nog slechts twee kinderen en biedt weinig werk. De mijn zou volgens de plannen veel banen kunnen opleveren, maar veel teruggekeerde emigranten wonen er vooral voor hun rust en zitten niet op nieuwe bedrijvigheid te wachten.

De mijn kreeg in maart 2025 haar strategische status, maar de ontwikkelaar heeft in Beariz voorlopig vooral een kantoor en plannen. Het is onzeker of vóór mei 2027 duidelijkheid komt. De vergunningverlening moet niet alleen mijnbouwbelangen, maar ook burgerrechten en natuurbescherming respecteren.