Erik Scherder over waarom je kippenvel krijgt van muziek: 'Muziek is leven'

In dit artikel:

Neuropsycholoog Erik Scherder legt uit waarom muziek zulke sterke emoties en lichamelijke reacties kan oproepen. Geluid wordt razendsnel via onder meer de hersenstam en thalamus naar de auditieve schors verwerkt. Nog voordat we muziek bewust horen, kunnen al hersengebieden voor emoties en herinneringen actief worden. Ook de insula speelt een rol bij het ervaren van gevoelens en lichamelijke signalen.

Daardoor kunnen muziekstukken kippenvel, rillingen of tranen veroorzaken. Associaties versterken dat effect: een lied dat iemand ooit tijdens een begrafenis hoorde, kan later dezelfde emoties opnieuw oproepen. Scherder ervaart dit zelf bij ‘You Raise Me Up’, dat hem herinnert aan een optreden op het Vrijthof, zijn levensloop en mensen die hem kansen gaven.

Kippenvel is een overblijfsel van een evolutionaire reactie waarbij de vacht van voorouders overeind ging staan om hen groter en dreigender te maken. Scherder moedigt mensen aan veel muziek te luisteren: muziek kan de stemming verbeteren en helpen emoties te beleven of te uiten. Zelfs mensen met vergevorderde alzheimer kunnen soms nog muzikale herinneringen of gevoelens ervaren, wat volgens hem laat zien hoe diep muziek met het brein verbonden is.