Dit is waarom krabben zijwaarts over het strand lopen

In dit artikel:

Japanse onderzoekers, onder andere van de Universiteit van Nagasaki, reconstrueren waarom de meeste krabben zijwaarts lopen: het loopgedrag ontstond ongeveer 200 miljoen jaar geleden, direct na de Trias–Jura-massa‑uitsterving. Om dit te achterhalen filmden ze het looppatroon van circa 50 krabbensoorten (zowel zijwaarts als vooruit lopende) en plaatsten die observaties naast de evolutionaire stamboom van kreeftachtigen. Zo konden ze terugrekenen naar het moment waarop het zijwaartse lopen optrad.

De timing valt samen met grote veranderingen in zeeën en kusten toen Pangea uiteenviel en veel ondiepe kustwateren ontstonden. Die gebieden boden voedselrijkdom, maar lokten ook talloze nieuwe roofdieren—een omgeving waarin een snelle, onvoorspelbare vlucht levensreddend kan zijn. De zijwaartse gang maakt snelle zijdelingse uitwijkingen en vlotte beweging in beide richtingen mogelijk, waardoor jagers moeilijker kunnen anticiperen op de vlucht.

Mechanisch heeft het ook voordelen: onderzoek met een robotkrab (Case Western Reserve University, 2022) toonde dat zijwaarts lopen op harde ondergrond en zand tot ongeveer 75% sneller is en 40% minder energie kost dan vooruit lopen. Dat komt doordat bij de zijwaartse stap minder gewrichten hoeven te worden ingezet (twee in plaats van drie), wat efficiënter is.

Niet alle krabben lopen zijwaarts—modderkrabben, spinkrabben en soldaatkrabben stappen meestal vooruit—maar hetzij het scheve looppatroon heeft bijgedragen aan het succes van veel krabgroepen. De zijwaarts lopende lijnen leverden grote diversificatie op: ruim 7.500 soorten leven nu in zee, zoetwater en op het land. Kortom: wat ons komisch voorkomt, blijkt een helder evolutionair voordeel te zijn geweest.