Dit is hoe de zelfscankassa van jou een crimineel maakt
In dit artikel:
Volgens een peiling van EenVandaag betaalt één op de tien Nederlanders weleens niet voor een product bij de zelfscankassa. Onder jongvolwassenen van 19 tot 35 jaar is dat één op de vijf. Het gaat daarbij niet alleen om mensen die regelmatig stelen, maar ook om ogenschijnlijk keurige klanten, zoals leraren, studenten en vakmensen. Juridisch maakt het geen verschil of iemand een product bewust meeneemt of zogenaamd vergeet te scannen: de supermarkt loopt inkomsten mis en de klant kan een boete krijgen.
Socioloog en criminoloog Emmeline Taylor van City St George’s, University of London, noemt deze groep ‘swipers’: seemingly well-intentioned patrons engaging in regular shoplifting. De stijgende voedselprijzen, die sinds de grootschalige introductie van zelfscankassa’s rond 2018 met ongeveer 35 tot 40 procent zijn toegenomen, kunnen een rol spelen. Toch lijkt financiële nood meestal niet de belangrijkste reden, omdat veel swipers bij een bemande kassa wel gewoon afrekenen.
Volgens de beschreven studie verlagen zelfscankassa’s vooral de drempel om te stelen. Een klant hoeft niets zichtbaar te verstoppen, maar kan een product eenvoudig in het mandje leggen en later als ‘vergeten’ uitleggen. Daardoor zijn het risico op ontdekking en de schaamte kleiner. Ook frustratie over de onpersoonlijke, technologische winkelervaring en onvrede over supermarkten kunnen het gedrag aanmoedigen. De meeste swipers zijn geen beroepscriminelen, maar hun gedrag kan kleine diefstal wel normaliseren.
Vandaag Inside: Wilders uit stevige kritiek tegen Paternotte: 'Jetten wordt een soort stagiair van Buma!'