Deze week kun je een supermaan zien, maar wat is dat?

In dit artikel:

Een paar keer per jaar staat de maan nét iets dichterbij en lijkt daardoor groter en feller: de supermaan. Die volgende is te zien in de nacht van 4 op 5 december 2025. Het fenomeen ontstaat wanneer een volle maan samenvalt met het perigeum — het dichtste punt in de licht elliptische baan van de maan rond de aarde.

Maancyclus kort samengevat: iedere maand draait de maan om de aarde, waardoor we steeds andere delen verlicht zien. Bij nieuwe maan staat de maan tussen aarde en zon en is hij vanaf de aarde onzichtbaar; ongeveer twee weken later is de volle maan zichtbaar, wanneer de hele naar ons gekeerde helft verlicht is. Omdat de baan van de maan geen perfecte cirkel is, varieert de afstand tot de aarde: gemiddeld zo’n 385.000 km, uitlopend tot circa 405.000 km ver en tot ongeveer 359.000 km dichtbij. Dat verschil van zo’n 25.000 km maakt dat de maan bij perigeum groter en helderder oogt.

De maan zelf straalt geen licht uit; we zien zonlicht dat erop weerkaatst wordt. Een supermaan is dus niet werkelijk groter of krachtiger, alleen visueel opvallender door de kleinere afstand. Jaarlijks komen er meestal drie tot vier supermanen voor. Een zogenaamde blauwe supermaan — een zeldzamere kalendergebeurtenis — moet je wachten tot 2037 en wordt niet blauw van kleur.

De term “supermaan” is niet wetenschappelijk van oorsprong; hij werd in 1979 geïntroduceerd door de astroloog Richard Nolle, die aan het verschijnsel onterechte verbanden met extreme weersomstandigheden en aardbevingen toeschreef. Voor zulke claims bestaat geen bewijs. Kortom: op 4–5 december 2025 is het de moeite waard even omhoog te kijken naar een iets grotere, iets fellere volle maan.