Deze slang leefde onder de poten van de dinosauriërs

In dit artikel:

Een uitzonderlijk compleet slangenfossiel uit Brazilië werpt nieuw licht op de vroege evolutie van slangen. De nieuwe soort, Tametara mirim, werd in 2020 gevonden in een steengroeve bij Presidente Prudente in de staat São Paulo. Het gesteente is 85 tot 75 miljoen jaar oud. Het fossiel is bijna 42 centimeter lang en omvat onder meer de schedel en meer dan honderd nog aaneengesloten ruggenwervels. Wereldwijd zijn minder dan tien vergelijkbare slangenfossielen uit het dinosaurustijdperk bekend.

Met micro-CT-scans reconstrueerden onderzoekers de schedel in drie dimensies. De stevige, overlappende botten, een binnenoor dat gevoelig was voor lage trillingen en aanwijzingen voor beperkt zicht wijzen erop dat T. mirim vooral ondergronds leefde. De soort had bovendien een opvallende schedelkam. In vergelijking met de gelijktijdige Argentijnse slang Dinilysia patagonica, die waarschijnlijk bovengronds leefde, blijkt hoe verschillend vroege slangen zich al konden aanpassen.

De vondst speelt een rol in een discussie die al meer dan een eeuw duurt: ontstonden de eerste slangen in zee, op het land of ondergronds? Volgens onderzoeksleider Tiago Simões van Princeton University kan het zijn dat verschillende slangengroepen zich al vroeg afzonderlijk aan alle drie de leefomgevingen aanpasten. Het fossiel beantwoordt daarmee niet waar de allereerste slangen ontstonden. Daarvoor zijn oudere vondsten nodig, vooral uit de Jura (201 tot 145 miljoen jaar geleden). Ook is onbekend of T. mirim achterpoten had, omdat dat lichaamsdeel niet bewaard is gebleven.