Deze Britse baby's groeiden op met heel weinig suiker. Dat had verrassende gevolgen voor hun gezondheid

vrijdag, 28 augustus 2026 (19:12) - Scientias.nl

In dit artikel:

Een abrupte verandering in de Britse voedselrantsoenering tijdens en na de Tweede Wereldoorlog heeft onderzoekers een zeldzaam natuurlijk experiment opgeleverd. Suiker bleef vanaf 1940 op de bon en de rantsoenering werd in september 1953 plots beëindigd. Daarna verdubbelde de gemiddelde suikerconsumptie snel.

Gezondheidseconomen Chen Zhu en Weilong Zhang analyseerden gegevens van bijna 65.000 Britten uit de UK Biobank, geboren tussen 1951 en 1956. Ze onderzochten hoeveel van hun eerste duizend levensdagen — vanaf de conceptie tot ongeveer de tweede verjaardag — binnen de rantsoeneringsperiode vielen. Hoe langer mensen in die vroege fase weinig suiker binnenkregen, hoe lager op latere leeftijd hun relatieve risico op meerdere kankersoorten was. Bij volledige blootstelling aan de rantsoenering lag het risico op leverkanker 69 procent, prostaatkanker 52 procent, longkanker 41 procent, endeldarmkanker 40 procent en borstkanker 36 procent lager dan bij mensen die de rantsoenering niet meemaakten.

De deelnemers die vroeg aan de suikerbeperking waren blootgesteld, hadden bovendien gemiddeld langere telomeren. Dat zijn chromosoomuiteinden die als biomarker voor biologische veroudering gelden; het verschil kwam overeen met ongeveer 2,2 jaar minder biologische veroudering, maar zegt niet dat zij daadwerkelijk langer leven. Ook tientallen jaren later aten deze mensen gemiddeld minder suiker, kleinere hoeveelheden en gevarieerder.

De onderzoekers vermoeden zowel biologische als gedragsmatige verklaringen: voeding in de eerste levensjaren kan de ontwikkeling van stofwisseling, organen en immuunsysteem beïnvloeden, terwijl vroege smaakvoorkeuren langdurig kunnen blijven bestaan. De studie bewijst echter geen oorzaak en gevolg. De suikerinname van moeders en baby’s werd niet rechtstreeks gemeten en andere veranderingen rond 1953 kunnen hebben meegespeeld. Eerder onderzoek koppelde de rantsoenering al aan minder chronische ziekten, Alzheimer en hart- en vaatproblemen; de nieuwe studie voegt kanker aan die mogelijke langetermijneffecten toe.

BEKIJK OOK:

Vandaag Inside: Johan Derksen zeer verbaasd over column van Tina Nijkamp: 'Dat is jouw concurrent!'