Deze bizarre zeewormen blijken veel soortenrijker dan gedacht

In dit artikel:

Een internationaal onderzoeksteam onder leiding van de University of Göttingen heeft ontdekt dat vertakkende zeewormen veel diverser zijn dan gedacht. Deze kleine borstelwormen leven vrijwel uitsluitend in zeesponzen en hebben één kop met een lichaam dat zich herhaaldelijk splitst, waardoor ze op kleine bomen lijken.

De onderzoekers bestudeerden nieuw verzamelde exemplaren en museumstukken, waaronder sponzen uit 1914. Met DNA-analyses, onderzoek naar de lichaamsbouw en microCT-scans konden ze de verborgen wormen onderzoeken zonder de sponzen te beschadigen. In totaal identificeerden ze dertien soorten: drie al bekende soorten en tien soorten die nieuw zijn voor de wetenschap.

De evolutionaire analyse laat twee grote groepen zien. Naast het geslacht Ramisyllis onderscheiden de wetenschappers nu het nieuwe geslacht Cladosyllis, waartoe ook de eerder bekende soort Syllis ramosa wordt gerekend. Wormen die uiterlijk sterk op elkaar lijken, blijken genetisch soms duidelijk verschillend te zijn.

De soorten komen voor in de Indo-Pacific, de Rode Zee en rond Nieuw-Zeeland. Veel ervan zijn gebonden aan een specifieke sponssoort en leefomgeving. Sommige bewonen diepzee-glassponzen tot ongeveer duizend meter diepte, terwijl andere in ondiepe sponzen leven. Volgens de onderzoekers kan deze sterke afhankelijkheid van een gastheer hebben bijgedragen aan het ontstaan van nieuwe soorten.

Alle vertakkende wormen stammen waarschijnlijk af van één gemeenschappelijke voorouder, waardoor hun opvallende lichaamsvorm vermoedelijk één keer is ontstaan. De twee evolutionaire groepen ontwikkelden hun vertakkingen vervolgens op verschillende manieren. Omdat de dieren verborgen in sponzen leven, verwachten de onderzoekers dat nog meer soorten zullen worden ontdekt.