Deze bijzondere vogel gebruikt zijn hele lichaam voor het hakken van hout

In dit artikel:

De akiapolaau is een kleine, gele vogel die op Hawaï leeft en insecten uit hout haalt. Hij gebruikt daarvoor een opvallende snavel: de korte, stevige ondersnavel hakt gaten, terwijl de lange, buigzame bovensnavel larven en rupsen uit die openingen peutert. Onderzoekers van onder meer het Field Museum onderzochten museumexemplaren en vergeleken de vogel met verwante soorten en spechten. Hun bevindingen zijn gepubliceerd in het tijdschrift Ornithology.

De studie laat zien dat niet alleen de snavel, maar het hele lichaam op deze manier van voedsel zoeken is aangepast. Een grote pees bij de enkel helpt de akiapolaau zijn lichaam krachtig naar beneden te bewegen. Daardoor gebruikt hij bij het hakken zijn poten, lichaamsgewicht en beweging, in plaats van vooral zijn nekspieren zoals spechten doen. Zijn korte, stevige bovenbenen houden het zwaartepunt dicht bij de tak, zodat hij stabiel blijft. Ook blijkt het bot in zijn bovensnavel veel korter dan de buitenkant, waardoor die snavel flexibel genoeg is om insecten uit smalle gaten te halen.

De onderzoekers zien de vogel als een voorbeeld van de bijzondere evolutie op het geïsoleerde Hawaï. Concurrentie om voedsel kan de ontwikkeling van deze unieke eigenschappen hebben gestimuleerd. Tegelijkertijd is de soort ernstig bedreigd: er leven vermoedelijk minder dan 2.000 akiapolaau’s in het wild, allemaal op één noordoostelijke berghelling van het eiland Hawaï. Omdat de vogel nergens anders voorkomt, zou uitsterven niet alleen het verlies van een soort betekenen, maar ook van uniek gedrag en zang. De onderzoekers benadrukken daarom dat bescherming dringend nodig is.