Batterijconcept uit 1879 is plots weer relevant: Zwitserland graaft aan 2,1 GWh batterijgigant onder de grond

In dit artikel:

In Laufenburg, net over de Duitse grens in het noorden van Zwitserland, bouwt energiebedrijf FlexBase een ondergrondse opslaginstallatie in een 27 meter diepe bouwput die mogelijk de grootste redox‑flowbatterij ter wereld wordt. Het project heeft een geplande capaciteit van ruim 2,1 GWh en een geraamde investering tussen ongeveer 1 en 5 miljard euro. De installatie maakt deel uit van een nieuw energie‑ecosysteem met datacenters, laboratoria en kantoren.

De gebruikte technologie gaat terug tot een theoretisch concept uit 1879 en kreeg later onder meer aandacht binnen ruimtevaartonderzoek. Een redox‑flowbatterij slaat energie op in vloeibare elektrolyten die in tanks circuleren en via membranen ionen uitwisselen. Daardoor zijn vermogen en opslagcapaciteit onafhankelijk schaalbaar — een eigenschap die deze systemen aantrekkelijk maakt voor grootschalige, stationaire toepassingen op netniveau.

Praktische voordelen zijn veiligheid (waterige, niet‑ontvlambare elektrolyten), geringe degradatie en daarmee een potentieel lange levensduur zonder grote capaciteitsverliezen. Daarmee vormen flowbatterijen een alternatief voor lithium‑ion bij grootschalige opslag: lithium‑ion is compact en efficiënt, maar kent brandrisico’s en verslechtering bij langdurig gebruik.

De Laufenburg‑installatie is bedoeld om schommelingen van wind- en zonneproductie af te vangen en snel te reageren op netstress, en tegelijk te voorzien in de toenemende, constante stroomvraag van AI‑datacenters. Als het project op deze schaal betrouwbaar blijkt, kan het als demonstratie en blauwdruk dienen voor andere Europese netten — ook als voorbeeld voor landen zoals Nederland, waar de snelle verduurzaming en elektrificatie het net onder druk zetten.

Kortom: een 19e‑eeuws batterijidee krijgt in Zwitserland een industriële herwaardering als mogelijk sleutelcomponent voor grootschalige, veilige en duurzame netopslag.