ADHD'ers raken sneller verslaafd: hoe komt dat?

In dit artikel:

Mensen met ADHD lopen een groter risico op verslaving dan anderen, al geldt dat niet voor iedereen. Volgens Arnt Schellekens, hoogleraar psychiatrie en verslaving aan het Radboudumc in Nijmegen, heeft ongeveer een kwart van de mensen in de verslavingszorg ADHD.

Verslaving draait om middelen of gedrag die sterk belonend of euforiserend zijn, zoals alcohol, cannabis, cocaïne, roken, gokken en gamen. Door gewenning is na verloop van tijd steeds meer nodig voor hetzelfde effect. Het belangrijkste kenmerk is uiteindelijk controleverlies.

Bij ADHD is het beloningssysteem in de hersenen minder gevoelig voor alledaagse prikkels. Sterk stimulerende activiteiten of middelen kunnen daardoor juist een uitzonderlijk grote beloningspiek veroorzaken, waardoor de neiging ontstaat om ze te herhalen. Impulsiviteit en de drang om nieuwe dingen uit te proberen kunnen ertoe leiden dat mensen met ADHD bovendien op jongere leeftijd met verslavend gedrag beginnen.

Sommige mensen gebruiken alcohol, cannabis of zelfs cocaïne als vermeende zelfmedicatie tegen innerlijke onrust. Dat kan tijdelijk rust geven, maar maakt het beloningssysteem op langere termijn juist minder gevoelig. Er is dan steeds meer nodig voor hetzelfde effect en de problemen kunnen verergeren.

Af en toe drinken of een joint gebruiken betekent niet automatisch dat iemand verslaafd is. Wel adviseert Schellekens mensen met ADHD om open te zijn over hun middelengebruik tegenover hulpverleners. Bij verslavingsproblemen moet de ADHD worden meegenomen in de behandeling; het behandelen daarvan kan ook helpen om van de verslaving af te komen. De beste preventie is middelen en verslavend gedrag vermijden, al zijn verleidingen volgens Schellekens onvermijdelijk onderdeel van het leven.