43 miljoen ton lithium in Duitsland: Europa's lithiumtroef staat voor cruciale test
In dit artikel:
In september 2025 dook Duitsland opeens op als potentiële grootspeler in de strijd om lithium: in de Altmark-regio (Saksen-Anhalt) is naar schatting 43 miljoen ton lithiumcarbonaat-equivalent (LCE) aanwezig. Dat zou Europa minder afhankelijk kunnen maken van zeldzame import uit Zuid-Amerika en China. Maar sinds die ontdekking draait het debat niet meer om de aanwezigheid van lithium, maar om de vraag of die voorraden technisch en economisch winbaar zijn.
Het recent opgestarte RoLiXX-project verlegt de aandacht van ruwe schattingen naar praktische toetsing. Onderzoekers gebruiken bestaande diepe boringen om de samenstelling van de pekellagen te analyseren en reconstrueren in laboratoria de extreme omstandigheden op drie tot vijf kilometer diepte: hoge druk, hoge temperatuur en zeer zoute, chemisch complexe vloeistoffen die miljoenen jaren in Permische zandsteenlagen zijn opgesloten.
Die omstandigheden vormen de kern van het probleem. Bij het oppompen veranderen druk en temperatuur, waardoor mineralen kunnen neerslaan (scaling) en leidingen of installaties blokkeren. Bovendien is de pekelsamenstelling lokaal ongelijk, waardoor opbrengst en efficiëntie sterk kunnen variëren binnen hetzelfde veld. Dat maakt een directe vertaling van de 43 miljoen ton naar economisch winbare reserves voorlopig onmogelijk.
Als alternatief voor grootschalige verdampingsbekkens staat Direct Lithium Extraction (DLE) centraal: chemische processen zoals adsorptie of ionenuitwisseling halen lithium direct uit de pekel en vragen minder land- en watergebruik. DLE is veelbelovend en werkt in kleinschalige pilots, maar is nog niet bewezen op dieptes van meerdere kilometers of op industriële schaal in zulke complexe systemen. Opschaling, kosten, en technische betrouwbaarheid blijven onduidelijk.
De volgende 2 à 3 jaar zijn cruciaal: RoLiXX moet aantonen of DLE technisch beheersbaar en economisch rendabel is, en of politiek en samenleving meewerken. Positief is dat de regio profiteert van bestaande gasinfrastructuur, wat een snellere uitrol kan vergemakkelijken en het landschapsbeslag kleiner zou kunnen maken dan bij conventionele mijnbouw of zoutpan-verdamping.
Kortom: Duitsland beschikt mogelijk over een enorme lithiumresource, maar de echte waarde zit in wat daadwerkelijk als reserve kan worden gewonnen. Of Duitsland daarmee een sleutelrol in de batterijketen van Europa krijgt, hangt nu af van technologische doorbraken, kostenreductie en draagvlak.